Cenniejszy od złota.

Jakiś miesiąc temu postanowiłam zainteresować się nieco historią biżuterii. Przyznam, że nie małym zaskoczeniem było dowiedzieć się, iż chęć ozdabiania towarzyszy nam już od ponad stu tysięcy lat. Kawał czasu, prawda? Co więcej, potrzeba ta zakwitła w naszych prehistorycznych przodkach, kiedy Ci wciąż nie uznawali ubioru. I kiedy już myślałam, że nic ponadto nie wzbudzi we mnie podziwu, okazało się, że w tej materii nie posunęliśmy się znowuż tak daleko. Bo czymże różnią się ich przedziurawione muszelki od naszych koralików? Może i oszlifowane, ale inwencja zdecydowanie ta sama! 🙂

shell_beads
Odnalezione w Izraelu paciorki mają nie mniej niż 110 000 lat.

Tymczasem, w tej historycznej podróży, inspirującą okazała się już Mezopotamia. Wiedzieliście, że wówczas Lapis Lazuli był cenniejszy od złota? Albo, że na tychże urodzajnych ziemiach, bogactwo przyczyniło się do masowej popularyzacji biżuterii, bez względu na status społeczny? Ale może powolutku…

4 tysiące lat wstecz…

Mezopotamia dla cywilizacji znaczy niemal tyle co “wielki wybuch” dla wszechświata. Postęp technologiczny, naukowy, w religii czy sferze kulturowej tamtych czasów przeniósł nas z epoki prehistorycznej do nowożytnej. Sukces nie może być jednak sierotą, a każdy rodzic (czyt. władza) lubi się pochwalić. Dumni niczym pawie chcieli błyszczeć, a nic nie daje takiego blasku jak dobra biżuteria. Poprzez ozdoby wyrażali c86860ffc8069cc7ffff86fdffffe41eswoją społeczną przynależność, potęgę czy sympatie religijne.

Nie oznacza to jednak, że biżuteria była przywilejem wyżej postawionych. Ziemie te były wysoce urodzajne dlatego wszyscy ,w tym antycznym królestwie, od Asyrii po Babilońskie miasta Nineveh, Ur i Sumer, zakładali ją na co dzień. Ozdoby nosiły kobiety, mężczyźni i dzieci, bez względu na status społeczny, płeć czy wiek. Stanowiły one głównie element dekoracyjny i w zasadzie wpisane były w ich sposób życia. Codzienną rutyną było noszenie bransolet na kostkach, kolczyków ze złota, sygnetów, medalionów czy amuletów.

Obecnie możemy narzekać na wybrednych klientów, drogie materiały czy ZUS, ale przynajmniej dane nam założyć własną działalność. Wówczas wyglądało to zgoła jan09-afghantreasures-1inaczej. Każdy rzemieślnik musiał być członkiem swoistej gildii, będącej w posiadaniu władzy, i baza jego surowców uzależniona była od działań zwierzchnika. Mezopotamia nie posiadała wielu surowców zdatnych do obróbki na biżuterię, dlatego z Anatolii, Egiptu, Persii czy Indii sprowadzano rozmaite kamienie.

Ograniczenia w materiałach oraz możliwości zarządzania w pracy przyczyniły się do innowacyjności twórców, wynosząc tym samym tworzenie do najwyższych standardów. Najpierw importowano takie kamienie jak: Jaspis, onyks, sardonyks, agat, srebro czy też jeden z najwyżej cenionych – lapis lazuli, a następnie gotowe wyroby rozprowadzano do wszystkich regionów.

Inspiracje?

24a1fc97eff08d37ffff858fffffe41eJa, kiedy tworzyłam swoją najnowszą pracę, inspirowałam się właśnie Mezopotamią, co natomiast natchnąć mogło ówczesnego rzemieślnika? Głównie przyroda i mitologia. Szczególnie często wykorzystali liście lub gałązki, które pojawiały się w ich pracą za pomocą, np. grawerowania. Jednym z najczęściej wykonywanych obiektów dekoracyjnych było coś na kształt cylindrycznej pieczęci (wykonane z jaspisu, serpentynu lub chalcedonu), na której wygrawerowane były sceny sakralne oraz rozmaite teksty. Przedmioty takie służyły między innymi za pieczątki podczas przesyłania towarów.

Wiele egzemplarzy ówczesnej biżuterii przetrwało w lepszym, lub gorszym stanie do czasów obecnych, a wszystko to za sprawą chowania zmarłych wraz z nimi.

Obecnie…

No i niemal chciałoby się rzecz, Mezopotamia wiecznie żywa. Wciąż czaruje i inspiruje rzemieślników. Pierwotnie chciałam stworzyć coś, co faktycznie na myśl przywoływałoby Bramę Ishtar w Babilonie, ale kolory na tyle porwały moje serce, że bezwiednie oddałam się przyjemności koralikowania, porzucając tym samym wszelkie zamysły.

Oto jak prezentuje się ukończona Mezopotamia:

Mam nadzieję, że taki nieco bardziej wartościowy post przypadnie Wam do gustu. Ze względu na bardzo niewielką ilość materiałów dostępnych w polskim języku, przygotowanie takiego tekstu było wyzwaniem. Niemniej, niezwykle satysfakcjonującym wyzwaniem :).

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Blog at WordPress.com.

Up ↑

%d bloggers like this: